BİNBİR GECE MASALLARI’NDAN “GARİB VE KARDEŞİ ACİB’İN TARİHİ” HİKÂYESİ VE KAÇAR DÖNEMİ’NDE RESİMLENİŞİ HAKKINDA BAZI DÜŞÜNCELER

Özet (Öz)

BİNBİR GECE MASALLARI’NDAN “GARİB VE KARDEŞİ ACİB’İN TARİHİ” HİKÂYESİ VE KAÇAR DÖNEMİ’NDE RESİMLENİŞİ HAKKINDA BAZI DÜŞÜNCELER

Erken Erişim

Arapçada Elf Leyla ve Leyla; Farsçada Hezar u Yek Şeb olarak bilinen, Şehrazad’ın kocası Şehriyar’a her gece anlattığı hikâyelerden oluşan Binbir Gece Masalları tüm dünyada popüler olmuş bir eserdir. Bir kadın tarafından ihanete uğramış olan Şehriyar, bir önceki gün evlendiği eşlerini ertesi sabah öldürerek kadınlardan intikam almaya çalışır. Şehrazad, Şehriyar’ın merakını uyandırmak ve hayatta kalmak için binbir gece boyunca en heyecanlı yerinde hikâyeyi anlatmayı bırakır. Son zamanlardaki araştırmalar, Binbir Gece Masalları’nın İran ve Hint kökenli metinler olduğu düşünülen Hazar Afsana ve Sindbadname üzerine inşa edildiğini varsaymaktadır. Ancak az sayıdaki araştırmacılar başka kaynakların olasılığını da vurgulamaktadır. Bu makale, Geceler’in ne ölçüde Fars kaynaklarına dayandığını; nasıl Fars motifleri ve unsurlarını içerdiğini “Garib ve Kardeşi Acib’in Tarihi” hikâyesine odaklanarak incelemektedir. Makale, ilk versiyonu bir Memlük masalı olan bu hikâyenin, Orta Çağ’da içerisine Farsi motif ve ögeler eklenerek Farslaştırıldığını ve on dokuzuncu yüzyılda Nasreddin Şah’ın Binbir Gece projesi vasıtasıyla da Kaçarlaştırıldığını iddia etmektedir. Makalede bu Farslaştırma ve Kaçarlaştırmanın kapsamı ve biçimleri tartışılmaktadır. Makale Kaçarların Kaçar hanedanını meşrulaştırmak ve otoritesini propaganda etmek için metni sadece İran’ın antik geçmişiyle değil aynı zamanda İslam’ın altın çağıyla da ilişkilendirdiğini iddia etmektedir. Makale, Binbir Gece Masalları’nın Farsi kaynak ve unsurlarını Kaçarların güç ve otoritelerini meşrulaştırmak ve propaganda etmek amacıyla geçmişi nasıl kullandıkları üzerine araştırmacıların çeşitli bakış açılarıyla yaptıkları tartışmalara ek bir katkı sağlamaktadır.

Ayrıntılar

Makale Dili İngilizce
Makale Türü Araştırma Makalesi
Makale Alanı Antropoloji
Yayınlandığı Sayı 5. Sayı Erken Erişim
Sayfa 23-39

Kaynakça

Bu makaleye nasıl atıf yapılır?