Zühre Nur Celep

İran’ın güney bölgelerinde yaşayan Kaşkaylar, tarihsel süreçte farklı dönemlerde İran’ın siyasi ve kültürel tarihinde, hatta dış politikasında kayda değer roller üstlenmiştir. Bu Türk topluluğunun siyasi hayatındaki en kritik dönemeçlerden biri, Muhammed Musaddık’ın başbakanlık dönemi olmuştur. Bu makalenin temel sorunsalı, Türkiye’deki literatürde yer almayan ancak Kaşkay siyasi tarihinin en önemli evrelerinden birini oluşturan Musaddık dönemindeki konumlarının belirlenmesi ve bu süreçte uluslararası arenada kazandıkları etkinliğin boyutlarının incelenmesidir. Çalışmanın amacı, Rıza Şah döneminde büyük ölçüde pasifize edilen Kaşkayların Musaddık yönetimine neden destek verdiğini ve bu dönemde üstlendikleri işlevleri ortaya koymaktır. Bu bağlamda şu sorulara yanıt aranmıştır: “Kaşkayları Musaddık Hükümeti’ni desteklemeye iten temel motivasyon nedir? Musaddık döneminde Kaşkayların ülke içi ve dışındaki faaliyetleri nelerdir? Uluslararası diplomaside Kaşkayların konumu nasıl şekillenmiştir?” Kaşkayların siyasi tarihinin önemli bir kesitini ele alan bu çalışma, ilgili literatürdeki önemli bir boşluğu doldurmayı hedeflemektedir.